مجله سالمندی ایران، جلد ۱۷، شماره ۲، صفحات ۱-۱

عنوان فارسی مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و آموزش بهداشت خواب برکیفیت خواب و شاخص‌های فیزیولوژی در سالمندان
چکیده فارسی مقاله اهداف: با توجه به شیوع بالای اختلال بی‌خوابی و مشکلات پارامترهای فیژیولوژی در سالمندان، این پژوهش با هدف بررسی  مقایسه تأثیر درمان پذیرش و تعهد، آموزش بهداشت خواب و ترکیب هر دو بر کیفیت خواب و پارامترهای فیزیولوژی (فشارخون، ضربان قلب و اکسیژن اشباع در خون) سالمندان بوده است.
مواد و روش ­ها: پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون و پی­گیری با گروه کنترل بوده است. جامعه آماری پژوهش سالمند عضو کانون جهان‌دیدگان شیراز در سال 1398بودند. با روش نمونه گیری در دسترس  و رعایت ملاک های ورود و خروج، تعداد80 نفر انتخاب شدند و به صورت تصادفی ساده در چهار گروه ( 3 گروه مداخله و یک گروه کنترل) قرار گرفتند. گروه ازمایش 2 و 3 تحت مداخله 4 هفته‌ای بهداشت خواب، گروه آزمایش 1 و 3  تحت مداخله 4 هفته‌ای درمان پذیرش و تعهد و گروه کنترل در انتظار قرار گرفتند. آزمودنی‌ها با شاخص کیفیت خواب پیتزبورگ، دستگاه فشار‌سنج جیوه‌ای و پالس­اکسیمتر مورد ارزیابی قرار گرفتند. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از بسته آماری SPSS-23 و روش‌های آماری تحلیل واریانس دوراهه مختلط و تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده گردیده است.
یافته‌ها: مقایسه­ی گروه‌های آزمایش و کنترل با میانگین سنی 4/5±70/41  نشان داد که میانگین نمرات کیفیت خواب، فشارخون سیستول و اکسیژن اشباع در خون در گروه‌های آزمایشی بهداشت خواب، درمان پذیرش و تعهد و ترکیبی پس از مداخله­ها معنادار (0/001>p) بوده است. بیشترین اندازه اثر کیفیت خواب به ترتیب مربوط به گروه درمان ترکیبی (0/83)، آموزش بهداشت خواب (0/67) و گروه درمان پذیرش و تعهد (0/60) بوده است.
 نتیجه‌گیری: درمان بی­خوابی و به تبع آن فشارخون سیستول و اکسیژن خون با بکار­گیری هر کدام از روش­های، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، آموزش بهداشت خواب و به ویژه ترکیبی مفید است و باعث سلامت جسمی و روانشناختی سالمندان می­گردد. آموزش و بکارگیری این درمان­ها با اولویت درمان ترکیبی به مراقبین سلامت در حیطه سالمندی توصیه می­شود.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله کیفیت خواب، درمان پذیرش و تعهد، بهداشت خواب، شاخص‌های فیزیولوژی، فشارخون، سالمندان

عنوان انگلیسی A Comparison of the Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy and Sleep Hygiene Education on Sleep Quality and Physiological Parameters in Older Adults
چکیده انگلیسی مقاله Objectives: Due to the high prevalence of insomnia and physiological parameter’s problems in elderly, this study aims to compare the effect of acceptance and commitment therapy, sleep hygiene education and the combination of both approaches on sleep quality and physiological parameters such as blood pressure, pulse rate and oxygen saturation in blood in elderly.
Methods and Material: The present study is a quasi-experimental one with pre-test, post-test and follow up design alongside a control group. The statistical population of this study is the elder members of Jahandedhgan center in Shiraz in 2019. Using convenience sampling and following the inclusion and exclusion criteria, 80 subjects were selected and randomly placed in four groups, three experimental and one control group. The experimental group two and three went under four-week intervention of sleep hygiene and experimental group one and three went under four-week intervention of acceptance and commitment therapy treatment and the control group just waited. The subjects were assessed with Pittsburgh Sleep Quality Index, Mercury Barometer and Pulse Oximeter. For data analysis, statistical package of SPSS 23 and Mixed two-way variance and multivariate analysis of covariance were used in this study.
Results: The comparison between the experimental group and control with the mean age of 70.41±4/5    showed that the mean score of sleep quality, systole blood pressure and oxygen saturation in the experimental group of sleep hygiene, commitment and acceptance therapy and the combination of both approaches after the intervention were significant at P< 0.001. the highest effect of sleep quality was related to combination therapy with score of 0.83 then sleep hygiene education 0.67 and the acceptance and commitment treatment 0.60 respectively.
Conclusion: Insomnia treatment following systole blood pressure and oxygen saturation using any of the treatment approaches, acceptance and commitment, sleep hygiene education and especially the combination of both approaches is useful and causes physical and psychological health of the elderly. Training and applying this treatment with the priority on combination treatment for health care in field of elderly is recommended.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله Sleep Quality, Acceptance and Commitment Treatment, Sleep Hygiene, Physiological Parameter, Hypertension, Older adults

نویسندگان مقاله رضا متقی | Reza Mottaghi
Department of Psychology, Yasooj Branch, Islamic Azad University, Yasooj, Iran.
گروه روانشناسی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران.

علیرضا ماردپور | Alireza Maredpour
Department of Psychology, Yasooj Branch, Islamic Azad University, Yasooj, Iran.
گروه روانشناسی، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران.

شیرعلی خرامین | Shirali Karamin
Social Determinants of Health Research Center Yasouj University of Medical Sciences, Yasouj, Iran.
مرکز تحقیقات اجتماعی عوامل موثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، یاسوج، ایران.


نشانی اینترنتی http://salmandj.uswr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1438-3&slc_lang=fa&sid=1
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده روانشناسی
نوع مقاله منتشر شده پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات