تنش‌های محیطی در علوم زراعی، جلد ۱۵، شماره ۱، صفحات ۱۴۹-۱۶۰

عنوان فارسی اثر پلیمر سوپرجاذب و سولفات پتاسیم بر رشد، عملکرد و اجزای عملکرد کنجد (.<i>Sesamum indicum</i> L) تحت شرایط کم‌آبیاری
چکیده فارسی مقاله به منظور بررسی تأثیر سوپرجاذب، سولفات پتاسیم و کم آبیاری بر رشد و عملکرد کنجد آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند در سال 1397 اجرا شد. فاکتورهای آزمایش شامل آبیاری در سه سطح (آبیاری کامل، آبیاری تا 50 درصد گلدهی و آبیاری تا 50 درصد ظهور کپسول‌ها)، سه سطح کود پتاسیم (عدم مصرف، مصرف براساس توصیه کودی و 1.5 برابر توصیه کودی) و دو سطح سوپرجاذب (صفر و 100 کیلوگرم در هکتار) بود. آبیاری بر کلیه صفات غیر از شاخه جانبی معنی‌دار بود. بیشترین و کمترین عملکرد دانه به ترتیب در تیمار آبیاری کامل و مصرف سوپرجاذب (2650.77 کیلوگرم در هکتار) و تیمار آبیاری تا گلدهی و عدم مصرف سوپرجاذب (510.44 کیلوگرم در هکتار) مشاهده شد. پتاسیم بر کلیه صفات غیر از تعداد دانه در کپسول، تعداد کپسول در بوته و روز تا رسیدگی معنی‌دار شد. کاربرد پتاسیم باعث کاهش اثرات منفی کم‌آبی بر عملکرد شد. با کاربرد پتاسیم از هر سطح کم‌آبیاری، اثرات سوء تنش آبی تعدیل شد. از آنجا که در بیشتر موارد کاربرد پتاسیم برابر توصیه کودی تفاوت معنی‌داری با تیمار 1.5 برابر توصیه کودی نداشت، می‌توان با کاربرد کود پتاسه بر اساس آزمون خاک تنش آبی را تا حد قابل قبولی تعدیل کرد. لذا با توجه به نقش پتاسیم و اثرات مثبت پلیمرهای سوپرجاذب در شرایط کم‌آبی، وجود این مواد می-تواند در تحمل‌پذیری و افزایش عملکرد در شرایط کم‌آبی موثر باشد.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله عملکرد دانه، قطع آبیاری، گیاه روغنی، مرحله نموی،

عنوان انگلیسی Effect of superabsorbent polymer and potassium sulfate on growth, yield and yield components of sesame (<i>Sesamum indicum</i> L.) under water deficit conditions
چکیده انگلیسی مقاله Introduction
Sesame (Sesamum indicum L.) is one of the important oil crops that get attentions due to its relatively high oil content and tolerance to drought. Drought is one of the most important causes of crop products reduction and can affect plant phenology, growth and yield depending on the severity, time and stage of plant development. Superabsorbent polymers are suitable materials for increasing soil water retention capacity that can provide better conditions for crop growth, especially under water deficit conditions. The importance of useing chemical fertilizers in addition to their nutritional role, is to support the crop in tolerating environmental stresses such as drought and preventing yield loss which potassium has such role in plant life and survival under stress conditions. Potassium fertilizers, especially potassium sulfate, can play an important role in reducing the negative effects of water stress. Potassium is the third main nutrient for plant growth and plays a special role in the survival of plants under environmental stress and increasing their resistance to drought, high temperatures, cold, disease, salinity, weeds and maintaining osmotic potential.
 
Material and methods
In order to investigate the effect of superabsorbent polymer, potassium sulfate and water deficit on growth, yield and yield components of sesame (Sesamum indicum L.), an experiment was conducted out on factorial arrangment based on randomized complete block design with three replications in Research Field of Agricultural College, at Birjand University in 2018. Experimental factors included three levels of irrigation (full irrigation in the whole growing season, irrigation up to 50% flowering stage and cutoff irrigation until maturity, and irrigation up to 50% capsules appearance and cutoff irrigation until maturity), potassium fertilization at three levels (No potassium application, fertilizing at optimum recommendation using 100 kg.ha-1 potassium fertilizer and fertilizing 50% higher than optimum recommendation using 150 kg.ha-1 potassium fertilizer) and superabsorbent at two levels, including no application and 100 kg.ha-1 application. The studied traits were plant height, number of lateral branches, seeds per capsule, capsule per plant, 1000-grain weight, grain yield and days to maturity.
 
Results and discussion
Results showed that irrigation levels had a significant effect on measured traits except for number of lateral branches. The highest grain yield (2316.61 kg.ha-1) was obtained under full irrigation conditions and the lowest seed yield (667.89 kg.ha-1) was observed at 50% flowering cutoff irrigation. The effect of superabsorbent on all traits was significant. The results showed that superabsorbent moderated the effects of drought and improved sesame growth indices. Interaction effect of potassium and irrigation on grain yield was also significant. Although, under water deficit conditions, grain yield was significantly reduced, but potassium sulfate application under these conditions partially prevented the yield loss. Due to the role of potassium in the plant, the presence of this element in water deficit conditions can be effective in tolerance and crop yield increment. The highest number of days to maturity (124.77 day) in interaction effect of water deficit and superabsorbent was obtained from full irrigation and 100 kg/ha superabsorbent treatment and the least amount (109.55 day) was obtained from50% flowering cutoff irrigation and non-superabsorbent treatment.The increase in soil moisture caused by the use of soil moisture absorbers can increase the duration of the day to maturity.
 
Conclusion
The results showed that irrigation levels decreased sesame growth and yield. Water deficit at flowering and encapsulation stages reduced grain yield compared to full irrigation treatment. Therefore, it is necessary to irrigate the crop according to water requirement during these stages. Due to the necessity of conserving available water resources as well as optimum consumption of water, the use of superabsorbent and potassium can be effective in increasing crop yield and drought resistance. Obviously, it is necessary to provide sufficient water requirement in order to achieve higher grain yield. Therefore, it seems that hydrogels reduce the negative effects of drought by absorbing water and making it available for the crop. Potassium application in environments with different levels of drought can be considered as a practical method to reduce drought damage and prevent yield loss.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله عملکرد دانه, قطع آبیاری, گیاه روغنی, مرحله نموی

نویسندگان مقاله معصومه عربی |
دانشجوی دکتری گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند

سهیل پارسا |
دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند

مجید جامی الاحمدی |
دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند

سهراب محمودی |
دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند


نشانی اینترنتی https://escs.birjand.ac.ir/article_1941_eaa173db439b0bdd2bfb8bb14728fe24.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات