تحقیقات نظام سلامت، جلد ۹، شماره ۱۳؛ ۱۳۹۲، صفحات ۱۶۷۹-۱۶۹۵

عنوان فارسی بررسی رابطه الگوهای غذایی غالب با دیابت نوع ۲
چکیده فارسی مقاله مقدمه: دیابت به عنوان عامل خطر بیماری‌های مزمنی مانند قلبی عروقی با مرگ و میر بالا، مطرح است. شیوع دیابت در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران رو به افزایش است.در این مطالعه رابطه الگوهای غذایی غالب بادیابت نوع 2 بررسی شد. روش‌ها: در این مطالعه مورد شاهدی 332 فرد (110 مورد با دیابت تازه تشخیص داده شده و 222 شاهد) به روش نمونه گیری آسان انتخاب شدند. دریافت های غذایی افراد با استفاده از یک پرسشنامه بسامد خوراک نیمه کمی معتبر ارزیابی گردید. شاخص های تن سنجی و فشار خون طبق دستورالعمل های استاندارد، اندازه گیری و نمایه توده بدن و نسبت دور کمر به دور باسن محاسبه گردید. نمونه خون سیاهرگی، جهت اندازه‌گیری متغیرهای متابولیکی جمع‌آوری گردید. جهت شناسایی الگوهای غذایی از روش تحلیل عاملی استفاده شد. رابطه الگوهای غذایی غالب با دیابت با روش رگرسیون لجستیک بررسی شد. یافته‌ها: سه الگوی غذایی غالب در افراد مورد مطالعه شناسایی شد: الگوی غذایی سالم (غنی از سبزی‌ها، روغن‌های گیاهی، ماهی، میوه‌ها و مغزها)، الگوی غذایی مختلط (مصرف بالای نمک، گوشت امعا و احشا، میوه‌های خشک، مرغ، چای، لبنیات کم‌چرب و برخی سبزی) و الگوی غذایی سنتی (مصرف بالای سیر، دوغ، لبنیات پر چرب، میوه های خشک، گوشت قرمز، غلات و چربی حیوانی). پس از تعدیل اثر متغیرهای مخدوشگر، افرادی که در بالاترین چارک الگوی غذایی مختلط و سنتی قرار داشتند به ترتیب از 117% (نسبت شانس 17/2 و فاصله اطمینان 95%: 0/1 تا 50/4) و 113% (نسبت شانس 13/2 و فاصله اطمینان 95%: 03/1 تا 41/4) شانس بیشتری برای ابتلا به دیابت نسبت به افراد پایین‌ترین چارک برخوردار بودند، در حالی که چه در مدل خام و چه پس از تعدیل برای متغیرهای مخدوشگر ارتباط معنی‌داری بین تبعیت از الگوی غذایی سالم با دیابت مشاهده نشد. نتیجه‌گیری: الگوهای غذایی مختلط و سنتی شانس ابتلا به دیابت را در افراد مورد مطالعه افزایش داد واژه‌های کلیدی: الگوهای غذایی، دیابت نوع 2، تحلیل عاملی
کلیدواژه‌های فارسی مقاله

عنوان انگلیسی The association between major dietary pattern and diabetes type 2
چکیده انگلیسی مقاله Background: Diabetes is a major risk factor of chronic diseases such as cardiovascular disease with high mortality. Prevalence of diabetes type 2 is increasing in Middle Eastand Iran. In the current study, relationship between major food patterns and diabetes type 2 were assessed. Methods: In this case control study, 332 subjects (110 newly diagnosed cases and 222 controls); 43-77 years of age were selected with simple sampling method. A valid semi- quantitative food frequency questionnaire was used to collect dietary intakes of subjects. Anthropometric characteristics and blood pressure were measured with standard instructions and body mass index (BMI) and waist to hip ratio (W/H) were calculated. Blood sample was gathered in order to metabolic variables assessment. Factor analysis was used to identify major food patterns. Relationship between major food patterns and diabetes type 2 was assessed by logistic regression analysis. Findings: Three major food patterns were identified in our study subjects: the healthy food pattern (rich in vegetables, vegetable oils, fish, fruits and nuts), the mixed food pattern (high consumption of salt, organ meats, dried fruits, poultry, tea, low- fat dairy products and other vegetables) and the traditional food pattern (high consumption of garlic, dough, high- fat dairy products, dried fruits, red meats, grains and animal fat). After controlling for confounding variables, subjects in the highest quartile of mixed and traditional food patterns had 117% (odds ratio: 2.17 and 95% CI: 1.0-4.50) and 113% (odds ratio: 2.13 and 95% CI: 1.03-4.41) higher odds of diabetes type 2, respectively, compared to those in the lowest quartile. Even before and after controlling for confounders, no overall significant relationship was observed between healthy food pattern and diabetes type 2. Conclusion: this study suggests that mixed and traditional food patterns are associated with an increased odd for type 2 diabetes.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله Food patterns, diabetes type 2, factor analysis

نویسندگان مقاله مرسا زرودي |
دانشجوي کارشناسي ارشد علوم تغذيه، دانشکده علوم تغذيه و صنايع غذايي، دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي، تهران، ايران

پروين ميرميران |
دانشيار، گروه تغذيه انساني، دانشکده علوم تغذيه و صنايع غذايي، دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي، تهران، ايران

اکبر فاضل تبار ملکشاه |
کارشناس ارشد علوم تغذيه ، معاونت بهداشتي، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

محمد‌رضا ميرزايي |
پزشک عمومي، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

قاسم اويس |
پزشک عمومي، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

نادر آهنگر |
پزشک عمومي، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

حسين آزاده |
متخصص داخلي، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

مير حسين سيدپور |
کارشناس ارشد انگل‌شناسي، مرکز بهداشت استان، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

مرتضي ايزدي |
کارشناس علوم آزمايشگاهي، مرکز بهداشت استان مازندران، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران

عذرا اخي |
دانشيار، گروه داخلي، دانشکده پزشکي، دانشگاه علوم پزشکي مازندران،‌ مازندران، ايران

جمشيد يزداني |
استاديار، دانشکده بهداشت، عضو مرکز تحقيقات علوم بهداشتي، دانشگاه علوم پزشکي مازندران، مازندران، ايران


نشانی اینترنتی http://hsr.mui.ac.ir/index.php/jhsr/article/view/990
فایل مقاله دریافت فایل مقاله
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده مقاله پژوهشی اصیل
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات