تنش‌های محیطی در علوم زراعی، جلد ۱۱، شماره ۴، صفحات ۹۷۱-۹۷۹

عنوان فارسی تاثیر آبیاری بارانی متعامد تحت شرایط کم‌آبی و شوری‌های متفاوت بر تولید گندم (دانه و کاه) جهت و برازش مناسب‌ترین تابع تولید بر آن
چکیده فارسی مقاله آب در مناطق خشک و نیمه-خشک بعضاً شور بوده و از کیفیت پائینی برخوردار است، بنابراین گیاهان ممکن است تحت تأثیر توأمان شوری و خشکی قرار گیرند. این پژوهش جهت بررسی واکنش عملکرد گندم و کاه تحت شرایط توأم دو عامل آب و شوری در آبیاری بارانی بر روی گندم رقم بک‌کراس روشن 6611، با استفاده از دو خط آبیاری بارانی عمود بر هم، در قطعه زمینی به ابعاد 32´32 متر در غرب شهرستان بیرجند در خاکی با بافت شنی لومی انجام شد. زمین آزمایش، محل تلاقی دو خط لاین سورس (تک شاخه ­ای) عمود بر هم بود که از آبپاش‌های یک خط، آب شیرین (EC = 1.5 dS/m) و از آبپاش خط دیگر آب‌شور (EC = 5.5 dS/m) پخش می‌شد.پنج نوع تابع تولید شامل خطی ساده، کاب داگلاس، درجه دوم، لیتی و دینار و متعالی بر اساس تحلیل تابع تولید آب_شوری و با استفاده از داده‌های مزرعه‌ای مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که پیش‌بینی عملکرد گندم و کاه تحت تأثیر شرایط توأم خشکی و شوری با تابع کاب داگلاس از توابع دیگر بهتر است. نتایج مقایسه نسبت نرخ جایگزینی نشان داد که امکان جایگزینی دو عامل شوری و مقدار آب برای حصول به وزن دانه و کاه یکسان وجود دارد. همچنین نتایج حاصل از آن نشان داد که در عملکردهای پایین‌تر، اثر مقدار آب بر کاهش محصول بیش از اثر شوری است.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله آبیاری بارانی، شوری، تنش خشکی، گندم، نرخ جایگزینی،

عنوان انگلیسی The effect of perpendicular sprinkler irrigation under water deficit and different salinities on wheat production (grain and straw) and fitting the most suitable production function
چکیده انگلیسی مقاله Introduction Various studies have investigated the response of crops and pasture plants to water for non-saline waters and their reaction to salinity in full irrigation. A set of such studies can determine water-yield or salinity-yield relationships. However, quantitative research has been done to study the effects of salinity and drought stress. However, we are proposing perpendicular system as a new alternative to learn wheat yield under simultaneous water and salinity stresses. Materials and Methods Response of grain and straw of wheat, Back Cross Roshan 6611 cultivar, to combined effects of quantity and quality of water was traced under crossed sprinkler line source irrigation. The field area was 3232 m2 which was located in the west of Birjand city in southeast of Iran. The soil was sandy loam (=1.41 gr/cm3) and two different sources of water, normal (EC=1.5 dS/m) and saline (EC=5.5 dS/m) were adopted for two line sources, respectively. Crops located in the center of the field, were fully irrigated without any stress. While the other crops far beyond irrigation lines, were under water stress. Water salinity was differ among different points of the field and varied between 1.5 and 5.5 dS/m, based on the quantity of water received. After each irrigation procedure, the volume and salinity of water collected in 256 cans, which were placed in 2'2 square meters, were measured. At the end of the growing season, one square meter around the cans was taken to measure yield and yield components. General form of yield function for different salinities and irrigation water is Y=f (AW, EC) in which Y is the wheat yield in kg/hectare, AW is irrigation water depth during growth period in cm and EC is mean salinity of irrigation water in dS/m. Five types of production function (Linear, Cobb-Douglas, Quadratic, Laty-Dinar, and Transcendental) were evaluated using field data. Slide Write software was used for calculating R2, F-statistics, t-statistics and constant parameters of the equations. All statistics were tested at significant levels of 1% and 5%. The best function was selected based on goodness of fit and significance of factors. Results and Discussion The results showed that yield prediction of wheat and straw was better than other functions under the influence of combined conditions of drought and salinity with Cobb Douglas function. Datta et al. used second polynomial non-linear function among three linear, power and Second polynomial functions. Rosso and Baker concluded that Second polynomial function estimates the relationship between yield, salinity and water better than Maximum and Hoffman function. Kiani used transducer function for result analysis. The marginal rate of technical substitution indicated that each one of the factors can be substituted for the other one for a wide range in order to achieve equal amount of yield (grain/straw). These results are consistent with results of Rosso and Baker, Dota et al. and Letti and Dinar. Also, the results showed that in lower performances, the effect of water content on reduction of crop was higher than that of salinity. Conclusions 1-Regarding this research, reduction of grain and straw weight due to the reduction of irrigation water and increase in water salinity follows Cobb-Douglass function and outperforms other functions in predicting changes of grain and straw weight due to the effect of changes in two abovementioned factors. 2-Results showed that changes in grain and straw weights are more sensitive to changes of irrigation water than water salinity. 3-Using substitution rate curve, it is possible to substitute salinity and water content in order to achieve same yield.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله

نویسندگان مقاله اردلان ذوالفقاران |
عضو هیئت‌علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.

بیژن قهرمان |
استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه فردوسی مشهد

ابوالقاسم حقایقی |
عضو هیئت‌علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.

محمد جلینی |
عضو هیئت‌علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران.


نشانی اینترنتی http://escs.birjand.ac.ir/article_876_ab9318067780b15506a43091b84af1ae.pdf
فایل مقاله اشکال در دسترسی به فایل - ./files/site1/rds_journals/2420/article-2420-1533328.pdf
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات