این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
تاریخ و فرهنگ، جلد ۲۰۱۲، شماره ۰۳، صفحات ۰-۰
عنوان فارسی جایگاه خوشنویسی و خوشنویسان در جامعۀ عصر تیموری
چکیده فارسی مقاله در طول تاریخ ایران پس از اسلام، سدۀ 9 ق را که مقارن با دوران حاکمیت تیموریان بر این سرزمین است می‌توان عصر رشد و شکوفایی انواع شاخه‌های هنری نظیر نقاشی، معماری، تذهیب، کتاب آرایی و موسیقی دانست. در زمینۀ خوشنویسی نیز رواج و تکامل خطوط مانند نستعلیق و تعلیق علاوه بر رونق بازار این هنر باعث شد تا خوشنویسی با فرهنگ ایرانی همگونی پایداری برقرار سازد. کارکردهای متعدد و مفید خوشنویسان و جایگاه قابل احترام آنان در جامعۀ عصر تیموری، قشرهای فرودست را نیز به سمت فراگیری این هنر در درون نهادهایی که به امر آموزش خوشنویسی می‌پرداختند، سوق داد. از جمله کارکردهای سیاسی این قشرها می‌توان به فتحنامه نویسی، نوشتن مناشیر شاهانه و تأثیر هنر آنان در روابط بین المللی تیموریان اشاره نمود که در جایگاه دبیر و منشی به ایفای این وظایف می‌پرداختند. آموزش خوشنویسی، تربیت فنی و اخلاقی هنرآموزان، ترویج فرهنگ هنردوستی، تولید محصولات فرهنگی، و القای ارزشهای دینی به ویژه در قالب مذهب تشیع ازجمله کارکردهای فرهنگی آنان بودند. علاوه بر این‌ها خوشنویسان به مثابۀ یک صنف اجتماعی و در درون کارگاه‌های هنری، پاسخگوی سفارش‌های مردمی اعم از نگارش سنگ قبر، نوشتن قباله‌ها و سجلّات و انشای نامه‌ها بودند. آموزش این هنر در درون نهادهایی همچون کتابخانه‌ها، مدارس، هنرستان‌ها، دبیرستان‌ها، دارالانشاها و مکتب‌ها صورت می‌گرفت. تحقیق حـاضر سعی در تبیین کارکردهـا و جایگـاه خوشنویسی وخوشنویسان و نهادها و مراکز مهم پرورش این هنر نظیر تبریز و شیراز و هرات با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی و با تکیه بر اسناد خطی و منابع کتابخانه‌ای دارد. کلید واژه‌ها: تیموریان، هنر، خوشنویسی، خوشنویسان.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله
عنوان انگلیسی The Status of Calligraphy and Calligraphers in Timurid Era Society
چکیده انگلیسی مقاله During the history of Iran after Islam, the 9th /13th century, coinciding with the Timurids reign in this land, can be considered as the thriving age of various branches of art such as painting, architecture, illumination, book ornament, and music. Similarly, the prevalence and development of scripts such as nasta‘līq and ta‘līq in calligraphy, besides flourishing this art, caused it to establish an enduring homogeneity with the Iranian culture. Various useful functions of calligraphers and their respectful status in society during Timurid era drove the lower class strata towards learning this art within the institutions engaged in teaching calligraphy. Writing fatḥnāmas (dispatches announcing victory) and manāshīr-i shāhāna (Royal mandates) and the impact of their art on the Timurids’ international relations can be pointed out as among the political functions of these strata, who rendered such services as secretaries and notaries. Teaching calligraphy, technical and ethical training of novices, promotion of art-loving culture, production of cultural products, and inculcation of religious values, particularly in the context of Shi’ism are among their cultural functions. Furthermore, calligraphers as members of a social guild within art workshops fulfilled people’s orders including writing epitaphs, contracts, sijillāt (registers, official records), and composing letters. This art used to be taught in such institutions as libraries, schools, art schools, high schools, chanceries (dār al-inshās), and writing schools (maktabs). The present research tries to explicate the functions and status of calligraphy and calligraphers, as well as the important institutions and centers for this art such as Tabriz, Shiraz, and Heart, using the descriptive and analytical methods and relying on manuscript documents and library sources.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله Timurids, art, calligraphy, calligraphers.
نویسندگان مقاله وحید عابدین پور |


فریدون اللهیاری |


معصومه سمایی دستجردی |


نشانی اینترنتی http://jhistory.um.ac.ir/index.php/culture/article/view/11752
فایل مقاله اشکال در دسترسی به فایل - ./files/site1/rds_journals/679/article-679-372943.pdf
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده علمی پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات