این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
پژوهشنامه مدیریت حوزه آبخیز، جلد ۱۱، شماره ۲۲، صفحات ۱۹۹-۲۰۹

عنوان فارسی ارزیابی روش‌های مختلف محاسبه تبخیر و تعرق پتانسیل گیاه مرجع در مقیاس سالانه در شمال شرق ایران
چکیده فارسی مقاله      یکی از اساسی‌ترین فرایندهای متأثر از شرایط آب و هوایی و اقلیم در مقیاس‌های منطقه‌ای و جهانی که عامل اصلی کنترل‌کننده فعالیت‌های کشاورزی است، تبخیر و تعرق می‌باشد. ارزیابی دقیق تبخیر و تعرق در مدیریت آبیاری و منابع آب، مدل‌سازی اکوسیستم و ارزیابی‌های زیست‌محیطی و انرژی خورشیدی ضروری می‌باشد. به­ دلیل دشواری اندازه‌گیری تبخیر و تعرق واقعی به‌وسیله لایسیمتر و معادله بیلان آب در مزرعه، به‌طور معمول برای محاسبه آن از تبخیر و تعرق پتانسیل استفاده می‌شود. تاکنون روش‌های مختلفی برای محاسبه تبخیر و تعرق پتانسیل مورد استفاده قرارگرفته‌اند اما انتخاب روش مطلوب نظر به داده‌های در دسترس در مناطق مورد نظر دشوار می‌باشد. در این مطالعه به‌منظور تعیین بهترین روش محاسبه تبخیر و تعرق پتانسیل در استان خراسان رضوی سه روش محاسباتی بر مبنای درجه حرارت: روش‌های هارگریوز-سامانی، هامون و لیناکر و پنج روش محاسباتی بر مبنای تابش، روش‌های جنسن-هیز، ماکینک، مک گوئینز-بورنه و آبتیو، پریستلی-تیلور با روش تبخیر و تعرق پنمن مانتیث فائو در مقیاس سالانه در طول دوره آماری متفاوت با کمترین دوره آماری 11 سال و بالاترین دوره آماری 67 سال در سیزده ایستگاه هواشناسی در شمال شرق ایران با استفاده از شاخص‌های ضریب همبستگی، بایاس نسبی، ریشه میانگین مربعات خطای نرمال شده و خطای نسبی مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفتند. نتایج آنالیز آماری نشان داد که کارایی روش‌های مختلف تخمین تبخیر و تعرق در مناطق مختلف متفاوت است. در بین روش‌های مورد مطالعه روش لیناکر تبخیر و تعرق را بیش برآورد و بقیه روش‌ها تبخیر و تعرق را در این مناطق کم برآورد می‌نمایند. در شهرستان درگز و گلمکان روش هارگریوز سامانی عملکردی مشابه روش فائو پنمن مانتیث نشان داد درحالی‌که در تربت‌جام و خواف روش لیناکر کارایی بهتری داشت. همچنین در مشهد. گناباد، روش هامون، در نیشابور روش جنسن هیز و در تربت حیدریه روش آبتیو کارایی بهتری را نشان دادند؛ اما در شهرستان‌های فریمان، کاشمر، سرخس، سبزوار و قوچان کلیه روش‌ها در مقایسه با روش فائو پنمن مانتیث عملکرد ضعیفی داشته به­ همین دلیل در این مناطق روش قابل‌قبول برای محاسبه تبخیر و تعرق روش فائو پنمن مانتیث در مقیاس سالانه می‌باشد.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله تابش، تبخیر و تعرق پتانسیل، درجه حرارت، شمال شرق ایران، فائو پنمن مانتیث

عنوان انگلیسی Evaluation of Different Methods of Calculating the Potential Evapotranspiration at the Annual Timescale in the Northeast of Iran
چکیده انگلیسی مقاله    One of the most fundamental processes, which influence climate and weather, both global and local scales that a fact which gives it the status of agriculture, is Evapotranspiration (ET). In irrigation and water resources management, ecosystem modelers, environmental assessment and solar energy system, accurate assessment of evapotranspiration is essential. Potential evapotranspiration (ET) has commonly applied to calculate the actual evapotranspiration, which was difficult to estimate by lysimeter measurement and water balance approach under field conditions. Until now, many methods have reported to estimating ET, however, due to the availability of the observed data, it is difficult to choose the optimal method. In this study, to determination of the best potential evapotranspiration method for the Khorasan Razavi Province, three temperature-based methods, Hargreaves–Samani (HS), Hamon (HAM) and Linacre (LIN) and five radiation-based methods, Jensen-Haise (JH), Makkink (MAK), McGuinness and Bordne (MB), Abtew (ABT), and Priestley–Taylor (PT), were compared with PM at yearly scale, using long-term (11-67 years) data from 13 meteorology stations. Indicators, viz. The correlation coefficient (CC), Relative bias (BIAS), normalized root mean squared error (NRMSE) and Relative error(Re) were used to evaluate the performance of ET estimations by the above-mentioned eight methods. The results showed that the performance of the methods in ET estimation varied among regions; ETLIN overestimated ET, while others underestimated. In Dargaz and Golmakan, ETHS yielded similar estimations to that of ETPM, while, in Torbate-jam and Khaf, ETLIN showed better performances. Also in Mashhad and Gonabad, ETHAM, in Neyshabour, ETJH and in Torbat-e Heydarieh, ETABT showed better performances. But in Fariman, Kashmar, Sabzevar, Sarakhs and Quchan, all methods showed poor performance. It indicated that ETPM is acceptable for ET simulation for the yearly timescale in these areas.    ​
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله FAO-Penman-Monteith, Northestern Iran, Potential Evapotranspiration, Radiation, Temperature

نویسندگان مقاله زهرا شیرمحمدی-علی اکبرخانی | Zahra Shirmohammadi-Aliakbarkhani
گروه مهندسی آب، مجتمع آموزش عالی تربت‌جام ، خراسان رضوی، ایران

سید فرهاد صابرعلی | Seyed Farhad Saberali
گروه علوم و مهندسی باغبانی، مجتمع آموزش عالی تربت‌جام، خراسان رضوی، ایران

منصوره کوهی | Mansoureh kouhi
Climatological Research Institute (CRI)
گروه پژوهشی مخاطرات و تغییر اقلیم، پژوهشکده اقلیم شناسی


نشانی اینترنتی http://jwmr.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1656-1&slc_lang=fa&sid=1
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده هیدرولوژی
نوع مقاله منتشر شده پژوهشی
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات