این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
جستارهای زبانی، جلد ۱۴، شماره ۴، صفحات ۳۴۳-۳۷۲
عنوان فارسی بررسی نقش های <که> در بندهای موصولی: رویکردی رده شناختی
چکیده فارسی مقاله چکیده
"که" از پر­­­­­­­کاربردترین تکواژها در نظام گفتاری و نوشتاری زبان فارسی است که علاوه بر کاربردهای گسترده­ای چون ضمیر مبهم، متمم­نما، نشانۀ تأکید و...به عنوان موصول­نما در ابتدای بندهای موصولی بدون تغییر شکل حضور یافته و نقش­های متفاوتی را پذیرا می­باشد. هدف اصلی این جستار مطالعۀ نقش­­­­­­­­های دستوری، معنایی و کاربردشناختی تکواژ "که"­ در بندهای موصولی زبان فارسی می­باشد. لذا برای ارائۀ توصیفی تا حدامکان کامل از تکواژ "که" بررسی دقیق مجموعه­ای از شواهد طبیعیِ کاربردِ این پدیده در زبان فارسی ضروری است.­ ازاین­رو برای کارآمدی این تحقیق، داده­ها از جملات طبیعی گفتاری و نوشتاری گویشوران زبان فارسی جمع­آوری شده­اند. سپس تکواژ "که"در بند­های موصولی بر­اساس نقش­های دستوری و معنایی و نیز کاربرد­شناختی مورد بررسی قرار گرفتند. در این پژوهش که مبتنی بر تحقیق توصیفی و تحلیلی می­باشد تلاش بر این است تا در چارچوب نظریۀ رده­شناختی با تکیه بر تعمیم­های رده­شناختی کمری­(1989) به این پرسش­­ها پاسخ داده شود که در بندهای موصولی زبان فارسی تکواژ "که" کدام نقش­های دستوری،معنایی و کاربردشناختی را به عهده دارد؟در فرض اصلی تمام نقش های دستوری یک گروه اسمی برای "که" در نظر گرفته شده­اند. یافته­های این پژوهش حاکی از آن است که تکواژ "که" تمام نقش­های دستوری یک گروه اسمی مانند: فاعل، مفعول...را دریافت می­نماید. این تکواژ نقش­های معنایی متنوعی را چون کنشگر،کنش پذیر،هدف... پذیرا می­باشد. همچنین "که" به عنوان نشانگر تأکید پس از هر سازه­ای که هم دارای اطلاع کهنه و هم اطلاع نو باشد قرار گرفته و آن را مورد تأکید قرار می­دهد.

کلید واژه­ها: بند موصولی،موصول­نما،نقش­های معنایی،اطلاع نو،اطلاع کهنه
کلیدواژه‌های فارسی مقاله کلید واژه ها بند موصولی،موصول نما،نقش های معنایی،اطلاع نو،اطلاع کهنه،
عنوان انگلیسی The Study of “Ke” in Relative Clauses: A Typological Approach
چکیده انگلیسی مقاله As a multifunctioning morpheme, “ke” is actively present in both systems of speech and writing. In addition to its wide usage as an “Indefinite Pronoun”, “Complementizer”, “Focus Marker” and etc., the Complementizer “ke” adapting to no change appears at the beginning of Relative Clauses and accepts several different roles. This research is an attempt to study the grammatical, semantical and pragmatival functions of "ke" in Persian Relative Clauses. To present a rather comprehensive analysis, it provides a corpus of natural occurring data in Persian. The grammatical, semantical and pragmatical functions of “ke” was thoroughly studied in Relative Clauses afterward. This descriptive-analytic research which is within typological approach based on Comrie’s (1989) typological framework is an attempt to find the right answers to the following questions: which grammatical, semantic and pragmatic roles does “ke” have in Persian Relative Clauses? Regarding the main hypothesis, “ke” plays all the grammatical roles a noun phrase can have such as “subject, object, etc”. Findings show that “ke” presents various semantic roles like “agent, patient, …” as well as a “Focus Marker” next to any constituent.

1. Introduction
Language typology, a dynamic branch in linguistics tries to achieve generalizations through comparison of different languages. Language Typology defines the patterns ruling the variations by studying varieties in languages. This approach aims to compare structures in languages and discover the systematic patterns of variations in them. Typology is both a theoretical approach and a way of understanding the entity of language. Comrie, a world known typologist, defines the language typology as a systematic study of variations among languages ( Comrie: 2001, 25).
Persian Relative Clauses describe a noun or a noun phrase and include: 1) a head noun with two roles both in relative and main clauses. 2) a relative clause 3) a reletiviser. Persian language benefits from both headed and headless (free) relative clauses. The head noun always exist out of the relative clause. The embedded relative clauses appear after the head noun. “Ke” as a reletiviser introduces the relative clause. Remaining unchanged for any cases, and it represents various grammatical and semantic functions. Moreover, “ke” acts as a “Focus Marker” and a “Question Pronoun”.
This descriptive-analytic project aims to study various grammatical, semantic and pragmatic aspects of “ke” in Persian relative clauses within the typological approach based on Comrie’s (1989) framework. Data has been collected from natural reccuring spoken and written Persian sentences and the examples have been validated by Persian native speakers. The main hypothesis is that “ke” plays several different grammatical and semantic roles within a typological approach.
The research tries to answer the following questions:
1) what grammatical roles does “ke” have in Persian relative clauses?
2) what semantic roles does “ke” have in Persian relative clauses?
3)what pragmatic roles does “ke” have in Persian relative clauses?
2. Literature Review
Some research has been done on Relative Clauses such as Kouhbanani (1396), Bahrami (1395), Mahmoodi (1393), Sheikholeslami ( 1387), etc. Looking into the reviews of literature, we find out that most of the studies have been done on “ke” as a reletiviser both in Persian restrictive and non-restrictive relative clauses and the “ke” remains unchanged in different situations. In the present descriptive-analytic project the attempt is made to examine “ke” in different aspects and discover its grammatical, semantic and pragmatic roles in Persian relative clauses.

3. Methodology
This descriptive-analytic research has been done within the typological approach based on Comrie’s (1989) framework. To present an almost comprehensive description of morpheme “ke” a natural recurring data of written and spoken Persian examples have come under close scrutiny. In the first place, the natural recurring sentences of written and spoken forms were collected. Then, “ke” was carefully studied in relative clauses to discover its grammatical, semantic and pragmatic roles.

4. Results
The findings of this research show that Persian relative clauses are typically of two types: 1) headed, which is head-external and post nominal and 2) headless (free). The existence of “ke” is obligatory in the beginning of restrictive and non-restrictive relative clauses. However, this reletiviser can be optionally omitted after the quantifier group in headless relative clauses. As long as the replacement of the head noun by the reletiviser “ke” in relative clauses, this morpheme can take several different grammatical, semantic and pragmatic roles. Studies in Persian have revealed that regarding this substitution “ke” in relative clauses represents the same grammatical roles as a noun phrase does in a main clause such as “subject, direct object, indirect object, genitive”. Moreover, “ke” shares various semantic roles like “agent, pati-ent, source,…”.
Furthermore, this multifunctional morpheme can be a “Focus Marker” by being directly placed after almost any constituent, no matter carrying old or new information.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله کلید واژه ها بند موصولی,موصول نما,نقش های معنایی,اطلاع نو,اطلاع کهنه
نویسندگان مقاله آنیتا بازیان |
دانشجوی دکتری تخصصی رشته زبان شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران

ارسلان گلفام |
دانشیار گروه زبان شناسی،گروه زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس،تهران، ایران.

حیات عامری |
دانشیار گروه زبان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

نشانی اینترنتی https://lrr.modares.ac.ir/article_7383_cf494bfa868432ffaa110f4806490300.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات