تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی، جلد ۵۹، شماره ۱، صفحات ۱-۲۶

عنوان فارسی سنجش و ارزیابی مجلات علمی کشورهای ایران، ترکیه و عربستان براساس شاخص‌های آلتمتریکس
چکیده فارسی مقاله هدف: هدف از پژوهش حاضر، شناسایی وضعیت مجلات علمی کشورهای ایران، ترکیه و عربستان براساس شاخص‌های آلتمتریکس در پایگاه اسکوپوس و نیز تببین رابطه میان شاخص‌های آلتمتریکس و عملکرد کیفی مجلات در پایگاه اطلاعاتی اسکوپوس است. روش پژوهش: از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ رویکرد مطالعه تحلیلی از نوع علم‌سنجی است. شاخص‌های کمی آلتمتریک از پایگاه آلتمتریک اکسپلورر و شاخص‌های کیفی مجلات از طریق پایگاه اسکوپوس گردآوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها به دلیل توزیع غیریکنواخت داده‌ها از آزمون همبستگی پیرسون در نرم‌افزار اس.پی.اس.اس استفاده شد. یافته‌ها: در ایران 44.4 درصد، در ترکیه 57.61 درصد و در عربستان 93.54 درصد مجلات علمی دارای نمره آلتمتریک بودند. در ایران حوزه موضوعی داروسازی، در ترکیه حوزه بهداشت و در عربستان حوزه پرستاری از میانگین نمره آلتمتریک بالایی برخوردار بودند. مهمترین رسانه اجتماعی مورد استفاده در این کشورها توییتر بوده است. در ایران بین SJR و میانگین نمره آلتمتریک آن رابطه آماری وجود دارد. در ترکیه تنها رابطه آماری معنادار و ضعیف بین SJR و CiteScore با میانگین نمره آلتمتریک آن دیده می‌شود. در عربستان بین شاخص‌های استنادی آن با میانگین نمره آلتمتریک آنها رابطه آماری دیده نمی‌شود. نتیجه‌گیری: مجلات باکیفیت‌تر و دارای شاخص استنادی بیشتر به میزان بیشتری در رسانه‌های اجتماعی نمایان می‌شوند. به طور کلی یافته‌ها نشان داد کشور عربستان از نظر میزان حضور در رسانه‌های اجتماعی و نمره آلتمتریک وضعیت قابل‌قبولی ندارند. با توجه به چالش‌های موجود برای آلتمتریک نمی‌توان آن را به عنوان شاخص جایگزین برای مجلات علمی در نظر گرفت بلکه می‌تواند معیار مکملی برای ارزیابی مجلات به کار رود.
کلیدواژه‌های فارسی مقاله رسانه‌های اجتماعی،پایگاه اسکوپوس،آلتمتریک اکسپلورر،مجلات علمی،نمره توجه آلتمتریک،

عنوان انگلیسی Measuring and Evaluating the Scientific Journals of Iran, Turkey and Saudi Arabia based on Altmetric Indicators
چکیده انگلیسی مقاله Objective: This research aims to assess and evaluate the indexed journals of Iran, Turkey, and Saudi Arabia based on altmetric indicators in Scopus, and to examine their relationship with the publications’ qualitative performance. Method: In terms of purpose, application, and perspective, this study is a type of scientometric analytical research. Quantitative altmetric indicators were collected from the Altmetric Explorer database, while qualitative indicators of scientific journals were obtained from the Scopus database at the publication level and organized using Excel software. Descriptive and inferential statistical methods were applied for data analysis, with the Pearson correlation test performed using SPSS software. Results: The results indicate that Turkey had the highest number of articles indexed in Scopus, followed by Iran and Saudi Arabia, while Iran led in publications with Altmetric scores. In Iran, 44.40% of journals, in Turkey 57.61%, and in Saudi Arabia 93.54% had only partial Altmetric scores; full coverage was achieved by 0.95% of journals in Iran and 3.22% in Saudi Arabia. The highest average Altmetric scores were in pharmacy (Iran), health (Turkey), and nursing (Saudi Arabia). Twitter was the most used social media platform, with LinkedIn and Pinterest the least. Attention indices were 1.710 for Iranian journals (92 above average, 223 below), 1.467 for Turkish journals (115 above, 187 below), and 3.689 for Saudi journals (15 above, 16 below). Altmetric coverage indices were 9.636 for Iran, 4.504 for Turkey, and 26.475 for Saudi Arabia. A significant relationship between SJR and the average Altmetric score was found in Iran; in Turkey, a weak but significant relationship existed between SJR, CiteScore, and Altmetric score. No significant relationships were observed in Saudi Arabia between citation indices and either Altmetric scores or coverage, while such relationships existed in Iran and Turkey. Conclusions: Greater dissemination of scientific journals on social media can enhance visibility and positively influence citation rates in the Scopus database. Publications of higher quality and with greater citation indices are generally more prominent online. The study revealed that Iran’s social media presence and Altmetric scores remain suboptimal. To improve impact, attention should extend beyond medical and pharmaceutical fields to include the social sciences and humanities. Despite restrictions on certain platforms, Altmetric data can effectively complement traditional scientometric indicators, underscoring the need to familiarize publication managers with the benefits of social media for increasing visibility.
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله رسانه‌های اجتماعی,پایگاه اسکوپوس,آلتمتریک اکسپلورر,مجلات علمی,نمره توجه آلتمتریک

نویسندگان مقاله گلنسا گلینی مقدم |
گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

مریم هشترودی |
گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

مهدی علیپور حافظی |
گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران


نشانی اینترنتی https://jlib.ut.ac.ir/article_103154_abf774139baabef102cdf73f79ff9240.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات