این سایت در حال حاضر پشتیبانی نمی شود و امکان دارد داده های نشریات بروز نباشند
پترولوژی، جلد ۱۲، شماره ۱، صفحات ۱۹-۴۰
عنوان فارسی خاستگاه و تحولات ماگمایی سنگ‌‌های متاولکانیکِ پالئوزوییک زیرین (سیلورین) ماکو: نشانه‌ای از کافت‌زایی پالئوتتیس (شمال‌‌باختری ایران)
چکیده فارسی مقاله بخش گسترده‌ای از ایران‌‌مرکزی و البرز هنگام پالئوزوییک زیرین، به‌‌ویژه سیلورین، تحت‌‌تأثیر نیرو‌‌های کششی بوده ‌‌است. برپایه ویژگی‌‌های سنگ‌‌شناختیِ کمابیش یکسان و جایگاه زمین‌‌شناسی مشترک و شباهت‌‌‌های زمین‌‌شیمیایی یا کانی‌‌شناسی، بازالت‌‌‌های هم‌سن منطقه ماکو در شمال‌‌باختری و سلطان‌‌میدان در خاور ایران بررسی و مقایسه شدند. ویژگی‌‌های زمین‌‌شیمیایی بازالت‌‌‌ها ‌‌‌‌نشان‌‌دهنده سرشت آلکالن و محیط کششی درون‌‌صفحه‌‌‌ای آنهاست. برپایه سنگ‌‌نگاری، سرشت ماگما و محیط زمین‌‌ساختی می‌‌توان دریافت محیط پیدایش این سنگ‌‌ها، یکسان بوده است؛ اما فرایند‌‌های مؤثر بر تغییر و تحول ماگما در دو منطقه یاد شده متفاوت بوده ‌‌است. در منطقه ماکو، تبلوربخشی ماگمای نخستین همراه با آلایش مواد پوسته‌‌‌ای سنگ‌‌های گوناگونی از بازالت تا ریولیت را پدید آورده ‌‌است؛ اما بازالت‌‌‌های سلطان‌‌میدان، ترکیب کمابیش یکنواختی دارند و فرایند تبلوربخشی نقش کمتری را در پیدایش آنها بازی کرده است. میزان برون‌‌ریزی مذاب‌‌های بازالتی سلطان‌‌میدان بسیار حجیم‌‌تر از منطقه ماکو بوده است. این حجم بزرگ از ماگمای بازالتی پیامد گسیختگی شدید سنگ‌‌کره قاره‌‌ای و کاهش ناگهانی فشار وارد بر ستون‌‌های ‌‌گوشته‌‌‌ای در حال بالاآمدن و فراهم‌‌شدن شرایط لازم برای ذوب گسترده بوده ‌‌‌‌است. با دانستن شواهد یادشده، سرعت کافتی‌‌شدن و در پی آن سرعت گسترش اقیانوس پالئوتتیس از خاور به باختر کاهش داشته است و این نکته کلیدی برای تطابق و فهم تغییرات افیولیت‌‌‌های پالئوتتیس از خاور تا باختر است. 
کلیدواژه‌های فارسی مقاله بازالت‌‌‌های آلکالن، پالئوزوییک زیرین، پالئوتتیس، شمال‌‌باختری ایران،
عنوان انگلیسی Magma source and the evolution of Early Paleozoic (Silurian) metavolcanic rocks of Maku area (northwest of Iran): An evidence for Paleotethys drifting
چکیده انگلیسی مقاله A vast part of the Central Iranian and Alborz zones have affected by an extensional tectonic regime in the lower Paleozoic, especially the Silurian period. Due to some clear relation of lithological exposes, similar geochemical and mineralogical as well as the ages, we have compared the early Paleozoic basaltic rocks in the two key areas including Maku in the northwest and Soltan Maidan in the east of Iran. The geochemical properties demonstrate the alkaline nature and intra-plate extensional regime for these rocks. In the Maku area, despite the Soltan Maidan, magma differentiation and crustal contamination had a main role to produce different types of rocks from basalt to rhyolites. Whereas, in the Soltan Maidan, undifferentiated basaltic rocks were floated in a large area probably it infer the fast rises of parent magma comparing to that of the Maku area due to the violent detaching in continental lithosphere led to sudden decompression on the rising mantle plumes, providing conditions for extensive partial melting. This process more highlighted on the Paleotethys drifting rate getting slower from the east to the west. This finding more be useful to understand the Paleotethys evolution and also can explain the variety of ophiolite types along the Paleotethys suture zone in the northern Iran
کلیدواژه‌های انگلیسی مقاله بازالت‏‏‌های آلکالن, پالئوزوییک زیرین, پالئوتتیس, شمال‏‌باختری ایران
نویسندگان مقاله فرزانه ولی‌نسب زرنق |
دانشجوی دکتری، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

محسن مؤید |
استاد، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

احمد جهانگیری |
استاد، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

حاجی حسین عزیزی |
استاد، گروه مهندسی معدن، ، دانشکده مهندسی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

نشانی اینترنتی https://ijp.ui.ac.ir/article_24703_3fa3732d34330d64a474e3ff79de52c3.pdf
فایل مقاله فایلی برای مقاله ذخیره نشده است
کد مقاله (doi)
زبان مقاله منتشر شده fa
موضوعات مقاله منتشر شده
نوع مقاله منتشر شده
برگشت به: صفحه اول پایگاه   |   نسخه مرتبط   |   نشریه مرتبط   |   فهرست نشریات