استفاده بهينه و کارا از منابع در راستای افزايش توليد و بهبود بهرهوری نه يک هدف، بلکه يک ضرورت اجتنابناپذير است. با توجه به اينکه متنوعسازی فعاليتهای کشاورزی میتواند از طريق صرفههای ناشی از تنوع و مساعدتهای آن موجب بهبود بهرهوری کل عوامل توليد شود، از اينرو هدف مطالعه حاضر بررسی عوامل مؤثر بر بهرهوری کل عوامل توليد در بخش کشاورزی با تأکيد ويژه بر ميزان و جهت اثرگذاری تنوع فعاليتهای توليدی است. به اين منظور با به کارگيری الگوی خودتوضيحی با وقفههای گسترده (ARDL)، عوامل مؤثر بر بهرهوری کل عوامل توليد بررسی شد. نتايج بهدست آمده از برآورد الگوی بلندمدت نشان داد که رابطه مثبت و معنیداری بين سطح تنوع فعاليتهای کشاورزی و بهرهوری کل عوامل توليد وجود دارد به طوری که با افزايش يک درصدی شاخص تنوع فعاليتهای کشاورزی، بهرهوری کل عوامل توليد 67/15 درصد افزايش میيابد. ضريب جمله تصحيح خطا در اين الگو 61/0- بهدست آمد که نشان میدهد در هر دوره 61 درصد از عدم تعادل در بهرهوری کل عوامل توليد تعديل شده و به سمت روند بلندمدت خود نزديک میشود. بنابراين دولت می تواند با يک برنامه جامع به شناسايی پتانسيلهای مناطق مختلف کشور بپردازد. سپس با اعمال سياستهای مختلفی مانند توصيههای ترويجی، ايجاد امکانات کشت محصولات دارای پتانسيل و حمايتهای همهجانبه حرکت به سمت يک کشاورزی متنوع را تشويق نمايد.
طبقهبندی JEL: Q57,Q18,Q17
Taheri Reykande1 E, Rafiee2 H, Mohammadian F, Noroozi H. Investigating the Relationship between the Diversity of Productive Activities and Total Factor Productivity in Agriculture Sector. 3. 2017; 25 (99) :17-40 URL http://aead.agri-peri.ir/browse.php?a_code=A-10-28-131&slc_lang=fa&sid=1
طاهری ريکنده عمران، رفيعی حامد، محمديان فرشاد، نوروزی حسين. بررسی ارتباط بين تنوع فعاليتهای توليدی و بهرهوری کل عوامل در بخش کشاورزی . فصلنامه علمی پژوهشی اقتصاد کشاورزی و توسعه. 1396; 25 (99) :17-40